Osnovne biohemijske analize

ANALIZA ILI TEST

IZVOR

NORMALNE VRIJEDNOSTI

KOMENTAR

Adrenokortikotropni hormon – ACTH

Plazma

<60pg/ml (SI: <60ng/L)

Sekrecija je pulsatilnog tipa, pa se preporučuje više uzoraka. Najviše vrijednosti ACTH su između 6h i 10h,te krv treba uzimati između 9h i 12h.

Alanin aminotransferaza ALT

Serum

8-45 U/L

Albumin

Serum

Dojenčad: 2,9 – 5,5 g/dl (SI: 29-55 g/L)

Odrasli: 3,5 – 5,0 g/dl (SI:35-50 g/L)

Poslije 40.godine nivo postepeno opada

Abumin/globulin odnos

Serum

>=1

Aldolaza

Serum

Novorođenčad: do 4 puta više vrijednosti od odraslih;

djeca do 2 godine: 3,4 – 11,8 U/L

djeca 2 – 16 godina: 1,2 – 8,8 U/L

odrasli: 1,7 – 4,9 U/L

Aldosteron

Serum ili plazma

4 – 30 ng/dL

(SI: 111 – 832 pmol/L)

Vrijednosti se odnose na perifernu vensku krv pacijenta koji nije redukovao unos soli u posljednje 2-4 sedmice (135 mmol ili 3g Na na dan) i koji je bio u uspravnom položaju 2 ili više sati prije uzimanja krvi.

Aldosteron

24h urin

2 – 26 µg/dan (SI: 6 – 72 nmol/dan)

Isto

Alfa 1 fetoprotein

Amnionska tečnost

0,5 – 2,5 MoM

MoM (eng. Multiples of the median), množilac medijane. Vrijednost medijane ovisi od gestacione sedmice.

Alfa 1 fetoprotein

Serum

Trudnice:0,5 –2,5 MoM;

Odrasli: 2-16 ng/ml (SI: 2 – 16 µg/l)

Alkalna fosfataza

Serum

Period intenzivnog rasta do 1000 U/l

Odrasli: 35 – 100 U/l

Krv uzimati na tašte

Amilaza

Serum

23-85 U/l

Amilaza

2 – satni urin

4 – 30 U/2h

Amonijak

Plazma

Novorođenče: 90-150 µmg/dl (SI: 65-107 µmol/l)

Djeca:21-50 µmg/dl (SI:65-107µmol/l)

Odrasli:15-45 µmg/dl (SI:11-32µmol/l)

Pacijent bi trebalo da izbjegava pušenje prije uzimanja uzorka.

Androstenedion

Serum

Muškarci: 75-125 ng/dl

(SI: 2,6-4,4 nmol/l);

Žene : 110-190 ng/dl

(SI: 3,8 – 6,6 nmol/l)

Preporučuje se uzimanje uzoraka ujutro, natašte kao i bar 7 dana prije ili poslije menstruacije.

Angiotenzin konvertirajući enzim

Serum

20 – 50 U/L

Uzorak uzimati na tašte.

Askorbinska kiselina

Serum ili plazma

0,6 – 2 mg/dl (SI: 34-114 µmol/l)

Uzorak uzimati na tašte. Kritična vrijednost ispod 0,3 mg/dl.

Aspartata aminotransferaza  AST

Serum

Odrasli: 8-45 U/L

Djeca : 2 – 3 puta više

Azot iz uree

Serum ili plazma

Dojenčad : 4-16 mg/dl (SI: 1,4 – 5,7 mmol/l)

Odrasli do 40 godina: 5 – 20 mg/dl (SI: 1,8 – 7,1 mmol/l)

Vrijednosti se polako povećavaju poslije 40 godine života.

Bikarbonati

Serum ili plazma

Novorođenčad i dojenčad: 16 – 24 mmol/l

Djeca i odrasli:

arterijski: 21 – 28 mmol/l

venski: 22-29 mmol/l

Bilirubin direktni

Serum

Odrasli: < = 0,4 mg/dl

(SI: <= 7 µmol/l)

Sinonim: konjugovani bilirubin

Bilirubin ukupni

Serum

Odrasli: 0,3 – 1 mg/dl

(SI: 5-17 µmol/l)

Ceruloplazmin

Serum

20-40 mg/dl (SI: 1,62-2,52µmol/l)

Neonatalni nivo je niži nego kod odraslih, a dostiže nivo odraslih 3-6 mjeseci nakon rođenja.

Ciklični AMP

Plazma

5,6 – 10,9 ng/ml (SI: 17 – 33 nmol/l)

Izbjegavati ispitivanje radioizotopima prije uzimanja uzorka.

C – peptid

Serum

0,5 – 2,5 ng/ml (SI: 0,17-0,83 nmol/l)

Uzorke uzimati natašte

Dehidroepi-androsteron sulfat (DHEAS)

Serum ili plazma

Muškarci: 2,0 – 3,4 µg/ml (SI: 5,2 – 8,7 µgmol/l)

Žene:

premenopauza 0,8-3,4 µg/ml

(SI: 2,1 – 8,8 µmol/l)

postmenopauza 0,1-0,6 µg/ml (SI: 0,3 – 0,6 µgmol/l)

predporođajem 0,2 – 1,2 µg/ml (SI: 0,6-0,3 µmol/l)

Normalne vrijednosti variraju među laboratorijama.

Delta amnio – levulinska kiselina

24h urin

Do 7 mg/24h (SI: 53 µmol/dan)

Eritropoetin

Serum

RIA: 5-36 mU/ml (SI: 5-36IU/l)

Imunoesej:

Negativan: <10mU/ml (SI:< 10IU/l)

Jednak: 11-48mU/ml (SI:11-48IU/l)

Pozitivan:>48 mU/ml (SI: 48IU/l)

Estradiol (E2)

Serum

Djeca: < 10pg/ml (SI:<37pmol/l)

Muškarci:10-50pg/ml (SI:37-187pmol/l)

Žene:

Premenopauza: 30-400pg/ml (SI:110-1468pmol/l)

Postmenopauza: 0-30pg/ml

(SI: 0-110 pmol/l)

Kod žena je potrebno interpretirati nivo estradiola u zavisnosti od faze menstrualnog ciklusa.

Estriol

Urin, serum, plazma

Urin:

U 16 sedmici od 2 mg/24h (SI: 7nmol/dan)

U treminu do 10-40 mg/24h (SI: 35-139 nmol/dan)

Serum:

U 25 sedmici od 3,5 – 10µg/l (SI: 12-35 nmol/l)

Do 5-40µg/l (SI: 17-139 nmol/l)

Koncentracije estriola rastu sa sedmicama gestacije.

Fekalne masti

72h feces

2-6g/dan

Analiza je kvalitativna i podrazumjeva pripremu pacijenta dijetom sa 80-100g masti/dan tokom 3 dana prije kolekcije i tokom kolekcije.

Fenilalanin

Puna krv,serum, plazma

<=2mg/dl (SI: <121 µmol/l) – Guthriev esej bakterijske inhibicije; <4 mg/dl (SI: < 242 µmol/l) – fluorimetrijski

Novorođenčad bi trebalo da budu na 48h mlječnoj (proteinskoj) ishrani prije uzimanja uzorka.

Feritin

Serum

Muškarci: 33-236 ng/ml (SI:33-236µg/l)

Žene:

<40 god:11-122ng/ml (SI:11-122 µg/l)

>40 god: 12-163ng/ml (SI:12-163 µg/l)

Folikulo stimulirajući hormone – FSH

Serum, plazma, urin

Serum:

Prije puberteta: <10IU/l;

Muškarci:<22IU/l

Žene van sredine ciklusa: <20IU/l

Žene u sredini ciklusa: <40IU/l

Postmenopauzno: 40-160IU/l

Urin:

Djeca do 8 god: <5IU/dan

Muškarci: >9god, žene

9-15god: <22IU/l

Žene >15 god.: <30IU/l

Postmenopauzne vrijednosti: 2-3 puta veće od ciklusnih.

Kod žena u reproduktivnom period potrebno je interpretirati nivo FSH u zavisnosti od faze menstrualnog ciklusa.

Fosfor

Serum

Djeca: 4,0-6,0 mg/dl (SI:1,29–1,94mmol/l)

Odrasli:2,5-4,5mg/dl (SI:0,81-1,45mmol/l)

Preporučuje se uzimanje uzorka natašte, jer je nivo fosfora niži poslije jela.

Fosfor

Urin

Odrasli: 0,9-1,3 g/24h (SI: 29-42 mmol/dan)

Gama glutamil transferaza (gama GT)

Serum

Muškarci:15-85 U/l

Žena: 5-55 U/l

Uzorak uzeti natašte; vrijednosti su veće kod djece do 6 mjeseci; fenobarbital i fenitoin mogu izmjeniti rezultat.

Gastrin

Serum

Natašte: do 100 pg/ml (SI: do 47,7 pmol/l);

Postprandijalno:CCC 95-140pg/ml (SI: 45,3-66,7 pmol/l)

Poželjno je uzimanje uzorka natašte. Proteinski obrok može da izazove značajan porast gastrina a takođe i gastroskopija.

Glikozirani hemoglobin

Puna krv (oprani eritrociti ili hemolizat)

4-7%

Vrijednosti ne zavise od godina. Uzorke na tašte ne treba uzimati.

Glukoza (2h poslije jela)

Serum ili plazma

<140 mg/dl (SI:<7,8 mmol/l)

Uzorak se uzima 2h poslije početka uobičajenog obroka koji traje 15-20 min ili poslije davanja 75g glukoze.

Glucagon

Plazma

<=60pg/ml (SI: <=60ng/l)

Za određivanje bazalnog nivoa potrebno je uzeti uzorak natašte, a kod dijabetičara je poželjno dobro kontrolisano stanje u vrijeme uzimanja uzorka.

Glukoza (cerebrospinalna tečnost)

Cerebrosp. tečnost

50-80mg/dl (SI:2,8-4,4 mmol/l)

Koncentracija glukoze u likvoru treba da bude 60-70% koncentracije u plazmi.

Glukoza (natašte)

Serum ili plazma

Prematurusi: 40-65 mg/dl (SI:2,2-3,6 mmol/l)

Djeca do 2 god.: 60-110mg/dl (SI:3,3-6,1 mmol/l)

Starija djeca >2god i odrasli:

60-115 mg/dl (SI: 3,3-6,4 mmol/l)

Uzorke uzimati na tašte

Željezo

Serum

50-160µg/dl (SI:9,0-28,8 µmol/l); vrijednosti za žene su nešto niže (5-10%)

Uzorak uzimati na tašte, ujutro je postoje cirkadijalne varijacije u koncentraciji željeza.

Haptoglobin

Serum

40-180 mg/dl (SI:0,4-1,8 g/l)

Dojenčad dostižu adultne vrijednosti sa oko 4 mjeseca.

17 – hidroksikortikosteroidi

24h urin

Djeca: <8 god.: < 1,5mg/24h (SI:<4,1µmol/dan);

Djeca 8-12 god.: <4,5 mg/24h (SI:<12,4µmol/l);

Odrasli:

Muškarci:4,5-12mg/24h (SI:12,4-33,1µmol/l);

Žene:2,5-10,0mg/24h (SI:6,9-27,6µmol/l);

Poželjno bi bilo da paijent ne uzima lijekove nekoliko dana prije uzimanja uzorka, a takođe se preporučuje izbjegavanje stresa.

17 – hidroksiproge-steron

Serum, plazma, amnionska tečnost

Krv:muškarci:50-200ng/dl (SI:1,5-6,0nmol/l);

Žene u folikularnoj fazi:20-80ng/dl (SI:0,6-2,4nmol/l)

Žene u luteinskoj fazi100-300ng/dl (SI:3,0-9,0 nmol/l)

Žene u postmenopauzi: <50g/dl (SI:<1,5 nmol/l)

Izbjegavati ispitivanje radioizotopima prije uzimanja uzorka.

Hidroksiprolin (ukupni)

24h urin

Muškarci:15-45mg/24h

(SI:76-381µmol/dan)

Žene: vrijednosti su ½ muških

Izbjegavati hranu koja sadrži želatin i meso prije i tokom prikupljanja urina, kao i aspirin.

Hloridi

Serum

Prematurus:95-110mmol/l

Donesena novorođenčad:

96-106mmol/l

Djeca i odrasli: 97-107mmol/l

Hloridi

Urin

110-250mmol/dan

Vrijednosti su niže kod djece. Rezultati ovise od unosa hlorida.

Hloridi

Znoj

5-40 mmol/dan

Holesterol

Serum

Novorođenčad:45-100mg/dl (SI:1,16-2,59 mmol/l)

Odrasli (>20 godina) :

100-210mg/dl (SI:2,59-5,43 mmol/l)

Priprema pacijenta: ne mijenjati dijetu 3 sedmice prije uzimanja krvi, poželjna stabilna tjelsna težina u tom period;krv uzimati natašte.

Hormon rasta

Serum

Djeca:<20ng/ml (SI:<800pmol/l)

Muškarci:<5ng/ml (SI:<220pmol/l)

Žene: <19ng/ml (SI:440pmol/l)

Uzorak uzeti natašte, poslije potpunog mirovanja u trajanju od 30 minuta. Pacijent ne smije biti uznemiren.

Humani horionski gonadotropin (hCG)

Serum

Van trudnoće <3mIU/ml (SI:<3IU/l)

Inzulin

Serum ili plazma

Natašte: 20-25µIU/ml (SI:144-179pmol/l)

Uzorak uzeti natašte. Izbjegavati radioizotope.

Kalcijum (jonizovani)

Puna krv (poželjno), serum ili plazma

4,48mg/dl – 5,28mg/dl (SI:1,12-1,32 mmol/l)

Pacijent treba ležati 30 minuta prije vađenja krvi.

Kalcijum (serumski)

Serum

Novorođenčad:7,0-11,5mg/dl (SI:1,75-2,87 mmol/l)

Dojenčad: 8,6-11,2mg/dl (SI:2,15-2,79mmol/l)

Odrasli: 8,2-10,2mg/dl (SI:2,05-2,54 mmol/l)

Nivo polako opada u starosti.

Kalcijum (u urinu)

Urin

100-250mg/24h (SI:2,5-6,2 mmol/24h)

Količina izlučenog kalcijuma ovisi od unosa. Rezultati odgovaraju unosu kalcijuma od 600-800mg/24h (SI:15-20mmol/dan)

Kalcitonin

Serum ili plazma

<19pg/ml (SI:<19ng/l)

Uzorak uzimati natašte

Kalijum (K+)

Serum, plazma

3,5 – 5,0 mmol/l

Djeca imaju nesto vece vrijednost; ako su eritrociti hemolizirani u uzorku će se pojaviti viši nivo kalijuma.

Kalijum (K+)

Urin

26-123 mmol/dan

Vidno zavisi od unosa i od koncentracije kalijuma u plazmi; postoji i dnevna varijacija sa znatno većim izlučivanjem tokom noći.

Karboksihemo-globin

Puna krv

Nepušači: < 2%

Pušači (1-2 kutije dnevno): 4-5%

Pušači (>2 kutije dnevno):8-9%

U slučaju sumnje na trovanje karbon monoksidom uzorak krvi treba uzeti odmah.

Karbon dioksin u krvi

Puna krv

Odrasli: 22-30 mmol/l

17-ketogeni steroidi

24h urin

Muškarci:5-24mg/24h (SI:17-83µmol/dan)

Žene:4-15mg/24h (SI:14-53 µmol/dan)

Ketonska tijela

Serum

Normalno negativna pri semikvantitativnom skrining testu.

Kisela fosfataza

Serum ili plazma

Enzimski metod:<=5U/l(ukupna), <=1,2U/l (prostaična)

RIA:2,5-3,7ng/ml

Uzorak ne uzimati neposredno nakon rekalnog pregleda prostate. Preporučuje se uzimanje krvi natašte jer lipemija može uticati na rezultat.

Klirens kreatinina

Serum ili 24h urin

Muškarci:85-125ml/min/1,73m2 (SI: 1,42-2,08 ml/s/1,73m2)

Žene: 75-115 ml/min/1,73m2

(SI:1,25-1,95 ml/s/1,73m2)

Vježbanje može da uzrokuje skok klirensa kreatinina, individualne varijacije u klirensu kreatinina su oko 15%. Prije mjerenja izbjegavati cefalosporine, a prije i tokom mjerenja dobro hidratisati pacijente.

Kortizol

Serum ili plazma

Prije podne:5-25µg/dl (SI:138-690nmol/l)

Poslije podne:2-9µg/dl (SI:55-248nmol/l)

Nema koristi od doziranja kortizola ako su pacijentu ordinirani egzogeni sintetički kortikosteroidi.

Kortizol

24h urin

30-100µg/24h (SI:83-276nmol/dan)

Koncentracija niža kod djece i dojenčadi.

Kreatin kinaza (CK)

Serum

0-250U/l

Povišen kod akutnog infarkta miokarda  skeletnih mišićnih bolesti.

Kreatin kinaza specifična za miokard (CK-MB)

Serum

<6% vrijednosti ukupne CK

Koristi se u dijagnozi akutnog infarkta miokarda.

Kreatinin

12-24h urin

Muškarci:1-2g/24h (SI:8,8-17,7 mmol/dan)

Žene: 0,8-1,8g/24h (SI:7,1-15,9 mmol/dan)

Nivo kreatinina opada sa godinama i sa nestajanjem mišićne mase.

Kreatinin

Serum

Muškarci:do 1,2mg/dl (SI:do 106µmol/l)

Žene: do 1,1mg/dl (SI:do 97µmol/l)

Poželjno je uzimati uzorke natašte; prije uzimanja uzorka izbjegavati cefalosporine.

Laktat dehidrogenaza (LDH)

Serum

Od 17.-43. godine: 90-156U/l

Preko 43 godine: 90-176U/l

Povišena kod neoplazmi, hipoksijskih kardiorespiratornih bolesti, hemolitične i megaloblastne anemije, infektivne mononukleoze, upale,hipotireoidizma, infarkta miokarda,infarkta pluca,bolesti jetre.

Leucin aminopeptidaza

Serum, ascitna tečnost

12-33U/l

Lipaza

Serum

<200U/l

Lipoprotein (a)

Serum ili plazma

10-20mg/dl (ELISA)

Vrijednosti mogu biti veće kod drugih metoda.

Lipoprotein niske gustine (LDL)

Serum

Do 130mg/dl (SI:<=3,36 mmol/l)

Priprema pacijenta podrazumjeva postupak kao kod određivanja ukupnog holesterola

Lipoprotein velike gustine (HDL)

Serum

Muškarci:35-65mg/dl (SI:0,9-1,7 mmol/l)

Žene:35-80 mg/dl (SI:0.9-2 mmol/l)

Pacijent bi trebao biti na stabilnoj dijeti 3 sedmice prije uzimanja uzorka, a 12-24h prije ne treba uzimati hranu. Vrijednosti HDL <35mg/dl za muškarce i <40mg/dl za žene je faktor rizika.

Luteinizirajući hormon (LH)

Serum ili urin

Muškarci:7-24mlU/ml (SI:7-24IU/l)

Žene:6-30mIU/ml (SI:6-30IU/l)-bazalni nivo

Vrijednosti u sredini ciklusa se četverostruko veće od bazalnih.

Izbjegavati ispitivanje radioizotopima prije uzimanja uzorka.

Magnezijum

Serum

1,5-2,3 mg/dl

(SI:0,60-0,95 mmol/l)

Magnezijum

24h urin

7,3-12,2 mg/dl (SI:3-5mmol/l)

Methemoglobin

Puna krv

Do 1,5%ukupnog hemoglobina

Pušači imaju nešto veći procenat od nepušača.

Mioglobin

Serum

5-70µg/l

Ne preporučuje se potreba radioaktivnih izotopa prije analize ukoliko se koristi RIA metod.

Mliječna kiselina

Puna krv, arterijska ili venska; plazma

Plazma:

arterijska:4,5-14,4mg/dl

(SI:0,5-1,6 mmol/l)

Venska:4,5-19,8mg/dl

(SI:0,5-2,2 mmol/l)

Mokraćna kiselina

Serum

Muškarci:3,4-7,0mg/dl

(SI:202-416µmol/l)

Žene:2,4-6,0mg/dl

(SI:143-357 µmol/l)

Idealno, uzorak uzeti na tašte. Dnevni ritam postoji sa višim vrijednostima ujutro, a nižim uveče.

Mokraćna kiselina

24h urin

Žene: 250-750mg/24h

(SI:1,5-4,5 mmol/dan)

Vrijednosti kod muškaraca dostižu i do 800mg/dan (SI:4,8 mmol/dan)

Pacijent bi trebao biti na uobičajenoj ishrani. Mnogi lijekovi utiču na ekskreciju mokraćne kiseline:aspirin i drugi antiinflamatorni lijekovi, kontrastna sredstva, vitamin C, varafin.Diuretici smanjuju ekskreciju mokraćne kiseline.

Natrijum

Serum ili plazma

Odrasli:135-145 mmol/l

Natrijum

24h urin

27-287 mmol/dan

Izlučivanje ovisi od unosa natrijuma, a postoji i dnevni ritam (izlučivanje se smanjuje noću)

5` nukleotidaza

Serum

0-1,6 u/dl

Uzorak uzeti na tašte.

Oksalat

24h urin

10-41 mg/24h (SI:0,11-0,46 mmol/dan)

Izbjegavati vitamin C 24h prije skupljanja urina; piridoksin smanjuje oksaluriju; pacijent treba unositi uobičajenu hranu i tečnosti; prvi jutarnji urin može da da iste rezultate kao i 24h kolekcija.

Pankreasni polipeptid

Plazma

Natašte:50-200 pg/ml

(SI:50-200 ili 250 mmol/l)

Prvo se uzorak uzima natašte a poslije stimulacije hranom još jedan uzorak.

Paratireoidni hormon (PTH)

Serum

Intaktan:10-50pg/ml

(SI:1,1-5,3 pmol/l)

C-terminalni:0-340 pg/ml

(SI:0-35,8 pmol/l)

N-terminalni:8-24 pg/ml

(SI:0,8-2,5 pmol/l)

Uzorak uzimati na tašte; skorija injekcija radioizotopa može da utiče na rezultat u zavisnosti od metode koja se koristi.

Placentni laktogen

Serum ili plazma

Do 10µg/ml (SI:463 nmol/l)

Nivo raste sa napredovanjem trudnoće, a plato se dostiže oko 37 sedmice.

Porfobilinogen (kvalitativna)

Slučajan uzorak urina

Negativan

Nivo porfobilinogena b trebalo mjeriti tokom akutnog napada abdominalnog bola, bola u ekstremitetima ili parestezija, tahikardije, muke, povraćanja, neuroloških abnormalnosti ili ispitivanju tamnog urina.

Porfobilinogen (kvantitativna)

Urin

<2,0 mg/24h (SI:<9µmol/24h)

Pregnantriol

24h urin

Do 2mg/24h (SI:do 5,9 µmol/dan)

Izbjegavati fizički rad prije i tokom kolekcije urina.

Progesteron

Serum

Folikularna faza:<2ng/ml (SI:<6nmol/l)

Lutealna faza:2-20ng/ml

(SI:6-64nmol/l)

Nivo progesterona treba procjenjivati u zavisnosti od faze menstrualnog ciklusa.

Prolaktin

Serum

<20ng/ml (SI:<20µg/l)

U trudnoći do 500ng/ml (SI:500µg/l)

Uzorak uzeti na tašte. Fenotiazini, estrogeni, antihipertenzivi mogu povećati, a levodopa, dopamin, bromokiptin i tiroidni hormoni mogu smanjiti nivo prolaktina.

Proteini (ukupni)

Serum

6-8g/dl (SI:60-80g/l)

Renin

Plazma

1-6ng/ml/h

(SI:0,77-4,6 nmol/l/h)

Antihipertenzivi, steroidi, ciklični progestogeni i estrogeni nebi trebalo da budu primjenjivani 2-4 sedmice prije izvođenja analize. U istom periodu obezbjediti normalan unos natrijuma.

Saturacija kiseonikom

Puna krv (arterijska)

Stariji: pO2=80mmHg,SO2 =95%

Mlađi: pO2=100 mmHg, SO2= 97%

Testosteron

Serum ili plazma

Slobodan:

Muškarci:9-30ng/dl

(SI:0,3-1,0 nmol/l)

Žene: 0,3-1,9 ng/dl

(SI:0,01-0,06 nmol/l)

Ukupan:

Muškarci:300-1200ng/dl

(SI:10,4-41,6nmol/l)

Žene:20-80ng/dl

(SI:0,7-2,8 nmol/l)

Vrijednosti kod djece su niže.

TIBC (eng.total iron binding capacity)

Serum

250-350µg/dl(SI:45-63µmol/l)

Uzorak uzeti natašte, jer postoje dnevne varijacije u koncentraciji željeza.

Tiroglobulin

Serum

1-20ng/ml

Izbjegavati sve vrste radioaktivnog zračenja prije vršenja analize. Uzorak netreba uzimati poslije biopsije iglom ili operaije štitnjače.

Tiroksin (slobodni)

Serum

0,7-1,8ng/dl (SI:9-23pmol/l)

Tiroksin (tetra-jod tironin, T4)

Serum

Djeca:>10godina:5,8-11,0µg/dl (SI:75-142nmol/l)

Odrasli:4-12µg/dl

(SI:65-135nmol/l)

Na rođenju nivo je mnogo veći, dok prvih godina opada. Izbjegavati radioizotope prije uzimanja uzorka.

Tiroksin vezujući globulin (TBG)

Serum

Odrasli:21-52µg/dl (SI:270-669nmol/l)

Djeca u prvoj sedmici:21-90µg/dl (SI:270-1158nmol/l)

Dojenčad:21-76µg/dl (SI:270-978 nmol/l)

Izbjegavati radioizotope prije uzimanja uzorka

Tireostimulirajući hormon (TSH)

Serum

0,4-10,0 mIU/l

Vrijednosti su prilagođene godinama, pri čemu je najveća vrijednost za osobe od 80 godina. Izbjegavati radioizotope prije uzimanja uzorka

Transferin

Serum

200-360mg/dl (SI:2,0-3,6 g/l)

Uzorak uzimati na tašte.

Trigliceridi

Serum

<250mg/l (SI:2,82 mmol/l)

Tri-jod tironin – T3

Serum

80-230ng/dl (SI:1,2-3,5 nmol/l)

Izbjegavati radioizotope prije uzimanja uzorka. Vrijednosti su veće kod djece, a povišenje se javlja i u trudnoći.

Urea

Serum ili plazma

24-49 mg/dl (SI:4,0-8,2 mmol/l)

Vanilin-mandelična kiselina

24h urin

Odrasli: do 7-9mg/24h

(SI:do 35-45 µmol/dan)

U nekim laboratorijama se zahtjeva prestanak uzimanja lijekova, osim digitalisa, 2 sedmice prije skupljanja urina, kao i dijeta bez kafe, čaja, banana i sl.

Vitamin A

Serum

30-95 µg/dl (SI:1,05-3,32µmol/l)

Beta karoten:

50-200µg/dl (SI:0,93-3,72 µmol/l)

Uzorke uzimati na tašte.

Vitamin B1

Urin

60-500 µg/24h

(SI:0,18-1,48 µmol/dan)

Vitamin B12

Serum

180-900pg/ml (SI:133-664pmol/l)

Vitamin B2

Serum

2,6-3,7 µg/dl (SI:70-100nmol/l)

Vitamin B6

Plazma

25-80ng/ml (SI:122-389 nmol/l)

Vitamin D3

Serum ili plazma

25-hidroksi vitamin D3: 10-60ng/ml (SI:25-150nmol/l)

1,25 dihidroksi vitamin D3:20-76pg/ml (SI:48-182 pmol/l)

Uzorak uzeti na tašte

Vitamin E

Serum, plazma

0,8-1,5 mg/dl (SI:19-35µmol/l)